Ý tưởng mua quyền kinh doanh

1. Ý tưởng:

Bạn nào muốn ra kinh doanh nhưng tính tình nhút nhát, sợ rủi ro, không muốn đi những lĩnh vực kinh doanh mới … thì có thể vận dụng ý tưởng này để làm giàu cho mình.

“Mua quyền kinh doanh” nghĩa là bạn thấy những thương hiệu, mô hình … nào đang kinh doanh trên thương trường mà hoạt động hiệu quả, bạn có thể đến gặp người chủ của thương hiệu, mô hình … đó yêu cầu họ cho phép mình lấy thương hiệu, mô hình … đó để kinh doanh, bù lại mình sẽ trả cho người ta một số tiền tương ứng nào đó. Làm kinh doanh theo cách này nhiều người hay gọi là kinh doanh theo kiểu nhượng quyền. Tuy nhiên, kinh doanh theo kiểu nhượng quyền là người ta có ý định nhượng quyền kinh doanh cho bạn thì bạn mới có thể kinh doanh được, còn đây bạn lại chủ động thương lượng với người ta để mua quyền được kinh doanh. Hai cái này nếu không phân biệt rõ sẽ tưởng là giống nhau.

Nhượng quyền thương mại cùng với các hình thức kinh doanh khác đã tạo nên một bức tranh sống động của nền kinh tế thế giới. Hình thành từ thế kỉ 19, hình thức này không ngừng được mở rộng, phát huy tính hiệu quả trong kinh doanh.

Tại Việt Nam, hình thức nhượng quyền thương mại hình thành vào những năm 90 của thế kỷ 20. Trong những năm gần đây Việt Nam có những điều kiện rất thuận lợi cho hoạt động kinh doanh với tốc độ tăng trưởng GDP bình quân trên 8%, một quốc gia có dân số trên 82 triệu người, tình hình kinh tế ổn định, nhà nước khuyến khích đầu tư, sức mua của thị trường được đánh giá là rất cao trên thế giới. Hơn nữa, Việt Nam đã chính thức trở thành thành viên thứ 150 của WTO, mở ra nhiều cơ hội cho các nhà kinh doanh cả trong và ngoài nước. Trong bối cảnh như vậy, rõ ràng việc quyết định lựa chọn hình thức kinh doanh nào đảm bảo cho nhà đầu tư có được hiệu quả tốt nhất về sử dụng vốn, phát triển nhanh, kiểm soát được hệ thống nhằm tạo được tiếng nói đối với thị trường là điều rất được quan tâm. Rõ ràng, hình thức nhượng quyền thương mại sẽ là một sự lựa chọn cho cả nhà nhượng quyền và nhà nhận quyền, hình thức kinh doanh này sẽ phát triển mạnh tại Việt Nam trong những năm tới.

Nhượng quyền thương mại (franchise) là hoạt động thương mại, theo đó bên nhượng quyền cho phép và yêu cầu bên nhận quyền tự mình tiến hành việc mua bán hàng hoá, cung ứng dịch vụ theo các điều kiện sau đây:

– Việc mua bán hàng hoá, cung ứng dịch vụ được tiến hành theo cách thức tổ chức kinh doanh do bên nhượng quyền qui định và được gắn với nhãn hiệu hàng hoá, tên thương mại, bí quyết kinh doanh, khẩu hiệu kinh doanh, biểu tượng kinh doanh, quảng cáo của bên nhượng quyền.

– Bên nhượng quyền có quyền kiểm soát và trợ giúp cho bên nhận quyền trong việc điều hành công việc kinh doanh.

Trước khi nhượng quyền thương mại, bên nhượng quyền phải đăng kí với cơ quan nhà nước có thẩm quyền.

Phân cấp thực hiện việc đăng kí:

Bộ Công thương thực hiện đăng kí hoạt động nhượng quyền thương mại sau đây:

– Nhượng quyền thương mại từ nước ngoài vào Việt Nam, bao gồm cả hoạt động nhượng quyền thương mại từ khu chế xuất, khu phi thuế quan hoặc các khu vực hải quan riêng theo qui định của pháp luật Việt Nam vào lãnh thổ Việt Nam.

– Nhượng quyền thương mại từ Việt Nam ra nước ngoài, bao gồm cả hoạt động nhượng quyền thương mại từ lãnh thổ Việt Nam vào khu chế xuất, khu phi thuế quan hoặc các khu vực hải quan riêng theo qui định của pháp luật Việt Nam.

Sở Thương mại, Sở Thương mại Du lịch tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương nơi thương nhân dự kiến nhượng quyền đăng kí kinh doanh thực hiện đăng kí đối với hoạt động nhượng quyền thương mại trong nước trừ hoạt động chuyển giao qua ranh giới khu chế xuất, khu phi thuế quan hoặc các khu vực hải quan riêng theo qui định của pháp luật Việt Nam.

Hồ sơ đăng kí:

– Đơn đề nghị đăng kí hoạt động nhượng quyền thương mại theo mẫu do Bộ Thương mại hướng dẫn.

– Bản giới thiệu về nhượng quyền thương mại theo mẫu do Bộ Thương mại qui định.

– Các văn bản xác nhận về: Tư cách pháp lí của bên dự kiến nhượng quyền thương mại; văn bằng bảo hộ quyền sở hữu công nghiệp tại Việt Nam hoặc tại nước ngoài trong trường hợp có chuyển giao quyền sử dụng các đối tượng sở hữu công nghiệp đã được cấp văn bằng bảo hộ. Nếu các giấy tờ trên được thể hiện bằng tiếng nước ngoài thì phải được dịch ra tiếng Việt, được cơ quan công chứng ở trong nước hoặc cơ quan đại diện ngoại giao của Việt Nam ở nước ngoài chứng nhận và thực hiện việc hợp pháp hóa lãnh sự theo qui định của pháp luật Việt Nam.

Thủ tục đăng kí:

– Gửi hồ sơ đề nghị đăng kí hoạt động nhượng quyền thương mại đến cơ quan nhà nước có thẩm quyền.

– Trong thời hạn 05 ngày làm việc, kể từ khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ, cơ quan nhà nước có thẩm quyền thực hiện đăng kí hoạt động nhượng quyền thương mại vào Sổ đăng kí hoạt động nhượng quyền thương mại và thông báo bằng văn bản cho thương nhân về việc đăng kí đó.

– Trường hợp hồ sơ chưa đầy đủ hoặc chưa hợp lệ, trong thời hạn 02 ngày làm việc, kể từ ngày nhận được hồ sơ, cơ quan nhà nước có thẩm quyền phải có văn bản thông báo để Bên dự kiến nhượng quyền bổ sung, hoàn chỉnh hồ sơ.

– Các thời hạn nêu tại khoản này không kể thời gian Bên dự kiến nhượng quyền sửa đổi, bổ sung hồ sơ đề nghị đăng kí hoạt động nhượng quyền thương mại.

– Sau khi hết thời hạn qui định tại khoản này mà cơ quan nhà nước có thẩm quyền từ chối việc đăng kí thì phải thông báo bằng văn bản cho Bên dự kiến nhượng quyền và nêu rõ lí do.

Chủ thể thực hiện:

Đối với Bên nhượng quyền: Thương nhân được phép cấp quyền thương mại khi đáp ứng đủ các điều kiện sau đây:

– Hệ thống kinh doanh dự định dùng để nhượng quyền đã được hoạt động ít nhất một năm. Trường hợp thương nhân Việt Nam là Bên nhận quyền sơ cấp từ Bên nhượng quyền nước ngoài, thương nhân Việt Nam đó phải kinh doanh theo phương thức nhượng quyền thương mại ít nhất một năm ở Việt Nam trước khi tiến hành cấp lại quyền thương mại.

– Đã đăng kí hoạt động nhượng quyền thương mại với cơ quan có thẩm quyền.

– Hàng hoá, dịch vụ kinh doanh thuộc đối tượng của quyền thương mại không vi phạm qui định của pháp luật.

Đối với Bên nhận quyền: Thương nhân được phép nhận quyền thương mại khi có đăng kí kinh doanh ngành nghề phù hợp với đối tượng của quyền thương mại.

Hợp đồng nhượng quyền thương mại:

– Hình thức của hợp đồng: Hợp đồng nhượng quyền thương mại phải được lập thành văn bản hoặc bằng hình thức khác có giá trị pháp lí tương đương.

– Nội dung hợp đồng: Trong trường hợp các bên lựa chọn áp dụng luật Việt Nam, hợp đồng nhượng quyền thương mại có thể có các nội dung chủ yếu sau đây:

* Nội dung của quyền thương mại.

* Quyền, nghĩa vụ của Bên nhượng quyền.

* Quyền, nghĩa vụ của Bên nhận quyền.

*Giá cả, phí nhượng quyền định kì và phương thức thanh toán.

* Thời hạn hiệu lực của hợp đồng.

* Gia hạn, chấm dứt hợp đồng và giải quyết tranh chấp.

10 lí do để nhượng quyền thương mại:

Bạn đang có một nhà hàng cơm tấm luôn đông khách, một quán cà phê được mọi người yêu thích, một nhà hàng hải sản có lợi nhuận… có nghĩa là bạn đang sở hữu một mô hình kinh doanh thành công và đang tự hỏi cách nào để mở rộng kinh doanh tốt nhất. Nếu bạn đang xem xét nhượng quyền thương mại như là một trong những chiến lược của mình, thì sau đây là 10 lý do tuyệt vời để bạn thuyết phục chính mình.

1. Thực hiện mở rộng nhanh chóng trên toàn quốc:

Nhượng quyền thương mại sẽ giúp nhân rộng mô hình kinh doanh hiện hữu một cách nhanh chóng và không phải tốn nhiều tiền đầu tư. Chi phí mở thêm cửa hàng mới sẽ là một chi phí rất lớn cho công ty nếu bạn muốn có được một số lượng cửa hàng nhiều, và dòng tiền mặt cần thiết cho việc đầu tư này rất quan trọng cho sự tồn tại của công ty. Đối tác nhận nhượng quyền sẽ là người sát cánh với bạn để chia sẻ chi phí đầu tư và lợi nhuận.

2. Có được các cộng sự với tinh thần doanh nhân cao:

Khi bắt đầu tuyển dụng người nhận nhượng quyền, bạn sẽ trải qua một thời gian và qui trình chọn lọc rất khắt khe để tìm được một đối tác có cùng đam mê, đủ nguồn lực thời gian và tài chính để đứng chung dưới ngọn cờ thương hiệu của bạn. Khi một cửa hàng nhượng quyền mới được khai trương, bạn có được một cửa hàng với người chủ nghiêm túc và tận tâm. Họ vận hành cửa hàng tốt hơn nhiều một cửa hàng trưởng làm công ăn lương.

3. Làm giảm khả năng của đối thủ cạnh tranh:

Người tiêu dùng thường tò mò và bị hấp dẫn bởi những cái mới. Tuy nhiên, nếu bạn giới thiệu một sản phẩm hay dịch vụ tốt hơn, họ sẽ sử dụng và trung thành với thương hiệu của bạn. Nhượng quyền thương mại là một cách hợp lí mở rộng mạng lưới, nhanh chóng lôi kéo khách hàng của đối thủ cạnh tranh và nếu bạn vẫn là người tốt hơn, bạn sẽ có nhiều khách hàng trung thành.

4. Duy trì ấn tượng thương hiệu:

Với phương thức nhượng quyền thương mại, người nhận nhượng quyền phải vận hành đúng theo cách thức của toàn hệ thống. Điều này tạo điệu kiện cho người tiêu dùng ở nhiều nơi cùng hưởng được một tiêu chuẩn chất lượng của sản phẩm và dịch vụ, họ luôn luôn biết rõ những gì họ có thể nhận từ thương hiệu của bạn.

5. Thu thập được kinh nghiệm địa phương qua tối tác nhượng quyền:

Nếu bạn tự mở rộng hệ thống đến những địa điểm khác, thông thường cần rất nhiều thời gian nghiên cứu. Mở rộng kinh doanh bằng hình thức nhượng quyền thương mại, người nhận nhượng quyền ở địa phương sẽ giúp bạn việc này.

6. Nâng cao hiệu quả mua hàng:

Khi mạng lưới cửa hàng hay đơn vị kinh doanh mở rộng, việc tập trung hoạt động mua hàng tại một trung tâm sẽ giúp bạn nâng cao năng lực đàm phán, có cơ hội tiết kiệm chi phí, giảm giá thành sản phẩm, nâng cao năng lực cạnh tranh.

7. Có được một hệ thống phân phối tận tâm:

Nếu bạn là một nhà sản xuất hay cung cấp một dịch vụ, mở rộng hệ thống phân phối bán hàng thông qua phương thức nhượng quyền thương mại, bạn sẽ có một hệ thống phân phối chỉ chuyên tâm vào sản phẩm và dịch vụ của bạn.

8. Chia sẻ áp lực quản trị:

Một hệ thống cửa hàng trực thuộc công ty sẽ yêu cầu một áp lực về công việc quản lí, tuyển dụng và đào tạo rất lớn. Nếu bạn chọn phương thức nhượng quyền thương mại, đối tác nhượng quyền sẽ chia sẻ áp lực này với bạn cũng như nâng cao hiệu quả của quản lí.

9. Nâng cao sức mạnh quảng cáo:

Một khi mạng lưới kinh doanh của bạn rộng lớn, bạn sẽ có lợi nhiều khi thực hiện tiếp thị theo nhóm cho toàn quốc hay một vùng kinh doanh cụ thể. Trong một mạng lưới kinh doanh thành công, các bên nhận nhượng quyền sẽ thường xuyên liên lạc và giúp đỡ nhau trong kinh doanh.

10. Nâng cao lợi nhuận:

Khi chọn nhượng quyền thương mại là phương thức mở rộng kinh doanh, bạn có thể thấy rằng tỉ suất lợi nhuận trên vốn đầu tư sẽ tăng lên mặc dù doanh số nhận được từ cửa hàng nhượng quyền thấp hơn cửa hàng của chính công ty. Nếu quản lí tốt bạn sẽ thấy hiệu quả tài chính rất cao.

Bạn có thể thấy nhượng quyền thương mại là một phương thức hiệu quả và nhanh chóng. Tuy nhiên cần ghi nhớ rằng, nhượng quyền không phải luôn luôn là một chiến lược dễ dàng. Nếu dự định nhượng quyền mô hình kinh doanh của mình, bạn cần đầu tư thêm thời gian và chi phí để xây dựng một mô hình kinh doanh mang tính hệ thống, thiết lập các qui trình hướng dẫn, hỗ trợ, chuẩn bị các văn bản pháp lí. Khi có tất cả các yếu tố trên, cơ hội thành công của bạn là rất lớn.

Bốn cái lợi khi nhận quyền:

Trước hết, đó là giảm thiểu rủi ro: Mục đích chủ yếu của nhượng quyền chính là giảm thiểu rủi ro. Việc mở cửa hàng, cơ sở kinh doanh mới có rất nhiều rủi ro và tỉ lệ thất bại cao. Lí do chính của tỉ lệ thất bại cao là do người quản lí là những người mới bước vào nghề, không có kinh nghiệm và phải mất nhiều thời gian cho việc học hỏi các đặc trưng riêng của từng loại hình kinh doanh. Khi tham gia vào hệ thống nhượng quyền, bên nhận quyền sẽ được huấn luyện, đào tạo và truyền đạt các kinh nghiệm quản lí, bí quyết thành công của các loại hình kinh doanh đặc thù mà bên nhượng quyền đã tích luỹ được từ những lần trải nghiệm trên thị trường. Bên nhận quyền không phải trải qua giai đoạn xây dựng và phát triển ban đầu. Bên nhượng quyền sẽ hướng dẫn bên nhận quyền các nguyên tắc chung.

Thứ hai, được sử dụng thương hiệu của bên nhượng quyền. Ngày nay, trên thị trường có hàng ngàn sản phẩm và dịch vụ có cùng giá trị sử dụng nhưng được cung cấp bởi các nhà sản xuất khác nhau. Do đó, việc cố gắng tạo dựng một thương hiệu nổi tiếng, được khách hàng tin cậy và nhớ đến là vấn đề sống còn của mỗi doanh nghiệp.

Thứ ba, tận dụng các nguồn lực. Bên nhận quyền chỉ tập trung vào việc điều hành hoạt động kinh doanh, phần còn lại như xây dựng chiến lược tiếp thị, qui trình vận hành, chiến lược kinh doanh sẽ do bên nhượng quyền đảm trách và chuyển giao.

Thứ tư, được mua nguyên liệu, sản phẩm với giá ưu đãi: Bên nhượng quyền luôn có những ưu đãi đặc biệt về cung cấp sản phẩm, nguyên liệu cho bên nhận quyền. Do đó, bên nhận quyền được mua sản phẩm hoặc nguyên liệu với khối lượng lớn theo một tỉ lệ khấu hao đầy hấp dẫn. Giá của các sản phẩm, nguyên liệu đầu vào thấp sẽ là một trong những lợi thế cạnh tranh lớn. Nếu trên thị trường có những biến động lớn như việc khan hiếm nguồn hàng thì bên nhượng quyền sẽ ưu tiên phân phối cho bên nhận quyền trước. Điều này giúp cho bên nhận quyền ổn định đầu vào, tránh được những tổn thất từ biến động thị trường.

2. Hoàn cảnh khách quan:

“Các tập đoàn nước ngoài, đa số thuộc lĩnh vực thực phẩm, đã và đang ồ ạt vào nước ta đầu tư, mở rộng kinh doanh qua nhượng quyền thương hiệu (franchising). Việt Nam đã trở thành đất lành cho hình thức làm ăn này. Sự kiện Burger King, tập đoàn thức ăn nhanh (fastfood) của Mĩ, vừa khai trương cửa hàng đầu tiên trên đường Phạm Hồng Thái, quận 1 – TPHCM và mở thêm một số cửa hàng tại TP đã làm nóng cuộc cạnh tranh trên thị trường thực phẩm, phân khúc thức ăn nhanh.

Cuộc đua của những thương hiệu ngoại

Đối tác của Burger King là Công ty TNHH Dịch vụ Thực phẩm và Giải khát Cánh Diều Xanh (BKV) – thành viên của Tập đoàn Liên Thái Bình Dương (IPP). Ông Elias Diaz Sede, Chủ tịch Burger King khu vực châu Á – Thái Bình Dương, cho biết từ nay đến cuối năm, Burger King sẽ mở 12 cửa hàng tại 3 TP lớn gồm TPHCM, Hà Nội, Đà Nẵng. Chiến lược của Burger King là phát triển cùng cộng đồng doanh nghiệp (DN) địa phương thông qua mô hình nhượng quyền và mở cửa hàng càng nhanh càng tốt, phát triển mạng lưới rộng khắp. 

Trước khi Burger King chính thức có mặt tại Việt Nam, hồi tháng 8 năm nay, lãnh đạo Tập đoàn McDonald’s (Mĩ) đã tiếp xúc với Bộ Kế hoạch – Đầu tư, một số đối tác nhượng quyền tiềm năng nhằm xúc tiến việc mở cửa hàng tại TPHCM. Dự kiến, tập đoàn này sẽ chính thức có mặt ở Việt Nam trong vòng hai năm tới thông qua hình thức nhượng quyền 100% vốn và về lâu dài sẽ mở 100 nhà hàng tại các TP lớn.

Một “ông lớn” khác về thức ăn nhanh là Starbucks Coffee (Mĩ) cũng đã xác nhận sẽ có mặt tại Việt Nam trong năm 2013. Tập đoàn The Johnny Rockets cũng đã bắt tay với Hãng Tư vấn quản lí và Kinh doanh bất động sản CBRE và không giấu ý định sẽ nhượng quyền thương hiệu chuỗi nhà hàng thức ăn nhanh, mở 10 cửa hàng ở nước ta trong vài năm tới.

Trước đó, trong năm 2011, một loạt DN lớn của Mĩ trong ngành ẩm thực, nhà hàng như Pollo Tropical, Dennys, Applebees, The Melting Pot, Great American Cookies … cũng đã đến Việt Nam tìm hiểu cơ hội làm ăn.

Không chỉ những tập đoàn lớn, tầm cỡ nhắm đến thị trường Việt Nam mà cả những DN nhỏ trong khu vực cũng xem Việt Nam là điểm đến hấp dẫn để mở rộng độ bao phủ thông qua hình thức nhượng quyền thương hiệu. Tại Triển lãm Nhượng quyền Thương hiệu và Cửa hàng Quốc tế 2012 tổ chức ở TPHCM vào giữa tuần này, nhiều DN nước ngoài đã tham gia để tìm kiếm đối tác, cơ hội hợp tác nhượng quyền kinh doanh.

Ông Don Lim, người sáng lập nhãn hiệu bánh Don (chuyên về bánh nhân thịt gà và phô mai) của Singapore), cho biết Don vừa khai trương chi nhánh đầu tiên ở TPHCM và đang tìm kiếm đối tác nhượng quyền với mong muốn sẽ phát triển rộng khắp các cửa hàng bánh Don tại Việt Nam. Hình thức nhượng quyền có thể là nhượng quyền 100% hoặc cung cấp sản phẩm cho khách hàng.

Tính từ thời điểm chuỗi nhà hàng gà rán KFC (thuộc Yum! Brands) vào Việt Nam đến nay, thương hiệu này cùng với Lotteria (Hàn Quốc), Jollibee (Philippines) đã nắm giữ thị phần đáng kể của thị trường thức ăn nhanh. Đó là chưa kể đến sự hiện diện của các thương hiệu khác như Phở 24, Pizza Hut, Pizza Inn, Domino Pizza, Carl’s Jr, Subway …

Đến thời điểm này, KFC đã có trên 120 cửa hàng và bình quân mỗi năm mở thêm 20 – 30 cửa hàng. Lotteria cũng đã có trên 120 cửa hàng và mục tiêu đến cuối năm nay có 140 cửa hàng, 1/3 trong số đó là tại TPHCM. Tuy nhiên, khác với thông tin công bố năm 2011 là sẽ nhượng quyền thương hiệu khi đạt đến con số 100 cửa hàng, đại diện Lotteria cho biết sẽ lùi thời hạn nhượng quyền lại đến năm 2013. Hiện Lotteria tập trung nâng cao chất lượng phục vụ và giới thiệu thêm nhiều món mới. Jollibee cũng đã có hơn 30 cửa hàng; Pizza Hut, Affresco, Pizza Inn cũng dần khẳng định tên tuổi và không ngừng tìm kiếm cơ hội phát triển hệ thống.

Điểm đến đầu tư hấp dẫn

Việt Nam có dân số tương đối trẻ, thu nhập của nhóm trung lưu ngày càng tăng và thích làm quen với sản phẩm mới. Thế nên, việc các tập đoàn chuyên về thức ăn nhanh đổ vào Việt Nam đã được dự đoán trước, do đây là thị trường mở, đầy hấp dẫn. So với các nước khác trong khu vực, thị trường Việt Nam còn khá mới và tiềm năng. Với sự tham gia của các thương hiệu lớn, trong tương lai, thị phần sẽ sớm được chia lại.

Thực tế, người tiêu dùng Việt Nam chưa quen với thức ăn nhanh, trong khi sản phẩm của các cửa hàng khá giống nhau nên cuộc cạnh tranh sẽ càng khốc liệt và DN nào có độ lan tỏa càng rộng, có được những vị trí đắc địa thì cơ hội thành công càng lớn.

Tình hình bùng nổ nhượng quyền thương hiệu cũng diễn ra tương tự ở các lĩnh vực khác như giáo dục, thời trang, y tế … Đại diện một DN chuyên tư vấn nhượng quyền cho các DN Singapore vào Việt Nam cho biết so với Singapore và một số nước trong khu vực, hoạt động nhượng quyền tại Việt Nam chưa xứng với tiềm năng. Đa số DN chưa có nhiều kinh nghiệm về hình thức kinh doanh này nên còn khá e dè. Tuy nhiên, khối DN nước ngoài thì quan tâm và đến tìm cơ hội làm ăn tại Việt Nam thông qua hình thức nhượng quyền ngày càng nhiều. Riêng các DN Singapore đặc biệt quan tâm đến hai lĩnh vực thực phẩm và giáo dục. 

Khi Việt Nam hội nhập WTO sâu rộng, các tổ chức kinh doanh quốc tế càng có nhiều cơ hội vào Việt Nam kinh doanh nhượng quyền. Lĩnh vực thương mại – dịch vụ bán lẻ của nước ta luôn được đánh giá rất hấp dẫn vì dân số đông (hơn 90 triệu người), thị trường còn nhiều “dư địa” và tiềm năng phát triển. Song song đó, cùng với xu thế công nghiệp hóa, thương mại – dịch vụ bán lẻ sẽ tăng trưởng nhanh. Phần lớn các nhà đầu tư nước ngoài đều nhìn ra những cơ hội trong tương lai nên quyết định đầu tư vào Việt Nam và chọn hoặc hướng đến hình thức nhượng quyền để gia tăng sự hiện diện trên thị trường mà không bị chôn vốn.

Thách thức các doanh nghiệp trong nước

Theo các chuyên gia thương mại, hình thức nhượng quyền giúp DN tiết kiệm chi phí, tránh rủi ro và gánh nặng về quản lí khi mở rộng thương hiệu. Thay vì phải tốn chi phí thuê người quản lí, các đối tác nhận nhượng quyền sẽ là những người quản lí tốt bởi quyền lợi của họ gắn liền với hiệu quả hoạt động của cửa hàng. Thêm nữa, nếu đầu tư trực tiếp vào Việt Nam sẽ mất thời gian, kinh phí cho việc tìm hiểu, xây dựng hệ thống phân phối, trong khi việc nhượng quyền sẽ giúp DN hạn chế được chi phí này và những rủi ro khác liên quan đến pháp lí.

Khi tham gia vào hệ thống nhượng quyền, bên nhận quyền sẽ được huấn luyện, đào tạo và truyền đạt các kinh nghiệm quản lí, bí quyết thành công của bên nhượng quyền nên nhờ đó rủi ro được giảm thiểu. Dù vậy, nhượng quyền cũng tiềm chứa không ít thách thức đối với DN, đặc biệt là nguy cơ phá sản mà nguyên nhân chính là do thiếu kĩ năng quản lí, thiếu hiểu biết về chiến lược phát triển thương hiệu quốc tế …

Hầu hết các DN cho biết lo ngại lớn nhất không phải là áp lực cạnh tranh từ các “đại gia” hay đối thủ trực tiếp trong lĩnh vực của mình mà chính là nguồn cung mặt bằng. Với kinh nghiệm sẵn có, thế mạnh riêng, các DN trong nước hoàn toàn tự tin trong cuộc cạnh tranh chinh phục khách hàng. Thế nhưng, chạy đua tìm và giữ được mặt bằng đẹp để mở rộng chuỗi hệ thống là vấn đề nan giải.

Yếu tố lớn làm nên thành công của chuỗi nhượng quyền (nhất là trong lĩnh vực bán lẻ, thực phẩm) là vị trí mặt bằng mở cửa hàng (hai mặt tiền, thuận lợi về giao thông …). Trong khi đó, giá thuê mặt bằng tại Việt Nam hiện thuộc hàng cao nhất thế giới, tăng đều 20% – 30%/năm và chiếm đến 25% – 30% tổng doanh thu các chuỗi cửa hàng nhượng quyền nên rất khó có lời.

TS Đinh Thế Hiển, chuyên gia kinh tế độc lập, phân tích: “Nhượng quyền thương hiệu là xu thế chung, đang đà phát triển mạnh. Có thể đến năm 2014, rất nhiều điều khoản cam kết về WTO được dỡ bỏ, ngành bán lẻ buộc phải mở cửa thị trường và các nhà đầu tư hoàn toàn tự do thâm nhập thị trường Việt Nam; kinh tế Việt Nam phục hồi, thu nhập của giới trẻ tăng lên và mức tiêu xài gia tăng …, từ đó nhượng quyền sẽ phát triển chóng mặt. Riêng trong lĩnh vực thức ăn nhanh xuất hiện ngày càng nhiều các thương hiệu đến từ Hàn Quốc, Nhật Bản, Mĩ… Lợi thế lớn nhất của chuỗi cửa hàng này là nắm bắt được nhu cầu của người tiêu dùng, tạo nên xu hướng tiêu dùng mới và giá cả được chuẩn hóa, luôn tạo sự an tâm cho người mua. Bên cạnh đó, chiến lược đầu tư bài bản, kinh nghiệm trong tiếp thị, quản lí cũng giúp DN thành công hơn. Sự thành công này buộc các DN, cửa hàng nhỏ lẻ Việt Nam phải cố gắng cải tiến, học hỏi và từng bước chuẩn hóa nếu không muốn mất khách”.

………….

“Cùng với sự phát triển của các hệ thống nhượng quyền quốc tế nổi tiếng tại Việt Nam như Jollibee, KFC, hệ thống siêu thị Parkson, Hard Rock Café, Chilli’s, The Body Shop … thì sự xuất hiện các hệ thống nhượng quyền của Việt Nam như cà phê Trung Nguyên, Phở 24, Qualitea, Bakery Kinh Đô … và đặc biệt có những thương hiệu Việt Nam tích cực nhượng quyền ra nước ngoài, làm cho bức tranh thị trường Việt Nam ngày càng trở nên hấp dẫn.

Ông Phạm Đình Thưởng, Vụ Pháp chế (Bộ Công Thương) cho biết, trong 11 tháng đầu năm 2009, Bộ Công Thương đã nhận được đăng kí hoạt động nhượng quyền tại Việt Nam của 39 thương hiệu nước ngoài. Đó hầu hết đều là thương hiệu của các doanh nghiệp lớn đến từ các nước phát triển như Anh, Mĩ, Canada, Thụy Sĩ, Italia, Australia …

Tăng trưởng dựa vào lợi thế thương hiệu

Hoạt động nhượng quyền chủ yếu tập trung vào các lĩnh vực như đồ ăn nhanh, nhà hàng, thực phẩm, thời trang, đào tạo, bất động sản, bán lẻ (cửa hàng tiện ích, cửa hàng bán lẻ), cho thuê xe ô tô, kinh doanh dịch vụ internet, dịch vụ đóng gói và vận chuyển đồ đạc …

Cũng trong thời gian này, Bộ Công Thương xác nhận đăng kí cho 3 thương hiệu của Việt Nam nhượng quyền ra nước ngoài, gồm thương hiệu Fashion T&T của doanh nghiệp tư nhân Đức Triều, thương hiệu Phở 24 của Công ty Cổ phần Phở Hai mươi bốn và thương hiệu Café Bobby Brewers của Công ty TNHH Vũ Giang.

Và tại thị trường nội địa, có 9 thương hiệu của các doanh nghiệp trong nước đăng kí phát triển nhượng quyền, trong đó tại Hà Nội là 4 thương hiệu và tại Tp.HCM là 8 thương hiệu. Như vậy, hiện tại Việt Nam có khoảng 90 thương hiệu trong và ngoài nước đã được nhượng quyền thương mại với khoảng hơn 800 cửa hàng nhượng quyền.

Hiện nay cũng đang xuất hiện xu hướng các doanh nghiệp nước ngoài một mặt đăng kí nhượng quyền thương mại vào Việt Nam, mặt khác lại xin thành lập pháp nhân để cung cấp hàng hóa và quản lí các doanh nghiệp nhận quyền thương mại. Hình thức mới này sẽ làm cho việc kinh doanh thương mại mang tính văn minh, hiện đại nhưng sẽ gây áp lực cạnh tranh trực tiếp cho các cửa hàng nhỏ lẻ tại Việt Nam.

Lí giải vì sao nhượng quyền thương mại ở Việt Nam lại phát triển thành làn sóng mới trong vài năm trở lại đây, ông Phạm Đình Thưởng nhấn mạnh, kết quả mà hoạt động nhượng quyền mang lại cho các doanh nghiệp chính là “thành công nhờ thành công”.

Theo một kết quả nghiên cứu, gần 90% công ty kinh doanh theo hình thức nhượng quyền thương mại tiếp tục hoạt động sau 7 năm, trong khi chỉ còn lại khoảng 20% công ty độc lập còn tồn tại, điều này đồng nghĩa với 80% công ty độc lập phải đóng cửa sau 7 năm ra đời.

Còn ông Nguyễn Trí Thanh, Giám đốc điều hành Mạng mua bán & sáp nhập Việt Nam cũng phân tích rõ, nhượng quyền thương mại được coi là một trong những chiến lược của doanh nghiệp để tăng trưởng dựa vào lợi thế thương hiệu và chuẩn hóa mô hình kinh doanh của bên nhượng quyền.

Bên nhận quyền sẽ được kinh doanh, phân phối sản phẩm trong một phạm vi lãnh thổ nhất định, đồng thời, khi tham gia vào hệ thống nhượng quyền, thông thường nhà nhượng quyền sẽ trở thành nhà cung cấp sản phẩm đầu vào cho hoạt động kinh doanh và bên nhận quyền mặc nhiên có được những khách hàng truyền thống của hệ thống.

Hơn nữa, uy tín của một mắt xích trong hệ thống nhượng quyền sẽ quyết định uy tín của cả một hệ thống, đặc biệt là đối với những hệ thống nhượng quyền mới phát triển.

Do vậy, một trong những vấn đề được các nhà nhượng quyền rất quan tâm là hoạt động đào tạo, chuyển giao kinh nghiệm quản lí, điều hành. Điều này giúp tạo nền tảng vững chắc cho nhà nhận quyền tiến hành hoạt động kinh doanh thu lợi nhuận và giữ được uy tín của thương hiệu sản phẩm.

Thực hiện hợp đồng nhượng quyền, bên nhận quyền sẽ được phép kinh doanh, phân phối hàng hóa, dịch vụ mang thương hiệu, nhãn hiệu, hình thức quảng cáo hay các biểu tượng mang tính thương mại khác, cũng như có quyền tiếp cận các số liệu về hoạt động kinh doanh của hệ thống nhượng quyền, các bí quyết công nghệ tiếp thị các sản phẩm và dịch vụ tới khách hàng để đạt hiệu quả cao nhất.

Trong khi một số chuyên gia kinh tế nhận định hoạt động nhượng quyền thương mại sẽ bùng nổ tại Việt Nam trong tương lai không xa thì Hiệp hội Kinh doanh nhượng quyền Việt Nam cũng dự báo doanh thu của ngành này sẽ tiếp tục tăng mạnh trong thời gian tới và có khả năng đạt hơn 36 triệu USD vào năm 2010.

Những rủi ro khi nhận quyền thương mại

Từ thực tiễn triển khai và thực hiện nhượng quyền thương mại, các doanh nghiệp đều chỉ rõ, ưu điểm lớn nhất mà phương thức nhượng quyền thương mại mang lại, đó là người nhận quyền không phải nghiên cứu marketing hay thiết lập mạng lưới mà có thể tham gia ngay vào hệ thống vốn sản xuất, kinh doanh những sản phẩm, dịch vụ vốn đã và đang nổi tiếng. Do đó, ít gặp rủi ro và giảm được rất nhiều chi phí ban đầu, còn bên nhượng quyền cũng sẽ mở rộng được mạng lưới của mình một cách nhanh nhất. Tuy nhiên, người nhận quyền hầu như không còn khoảng trống để phát huy những ý tưởng kinh doanh sáng tạo của riêng mình.

Để đảm bảo thành công, các chuyên gia cũng lưu ý rằng, nếu người nhận quyền phụ thuộc hoàn toàn vào hệ thống nhượng quyền thì có thể phải chịu ảnh hưởng từ những rủi ro của hệ thống. Do đó, người nhận quyền phải cân bằng được các hạn chế trong dây chuyền với khả năng điều hành hoạt động kinh doanh tốt.

Bên cạnh đó, một rủi ro trong kinh doanh nhượng quyền là mong đợi của công chúng khi đến sử dụng, mua dịch vụ hay hàng hóa từ một cửa hàng trong hệ thống nhượng quyền thương mại, nếu thái độ phục vụ của một nhân viên ở một cơ sở không tốt có thể dẫn đến những nhận xét tiêu cực của khách hàng đối với bất kì cơ sở nào mang cùng thương hiệu.

Hoặc chỉ cần có những tin đồn thất thiệt về một khâu sẽ gây ảnh hưởng tiêu cực tới toàn bộ chuỗi cung ứng. Lời khuyên hữu ích được ông Nguyễn Trí Thanh đưa ra là để bảo vệ hệ thống, các nhà nhượng quyền nên áp dụng các biện pháp kiểm soát nghiêm ngặt để đảm bảo  đáp ứng tiêu chuẩn ở các phần tử trong toàn bộ hệ thống.

Một trong những vấn đề mà các doanh nghiệp thường gặp phải là phát triển và khai thác sở hữu trí tuệ của bên nhượng quyền thương mại. Giải pháp hữu hiệu nhất và mang lại nhiều lợi ích cho bên tiếp nhận chuyển giao chính là chuyển quyền sử dụng cho bên thứ ba mà không chuyển đổi quyền sở hữu, mặc dù về mặt pháp luật, hoạt động này có những vấn đề phức tạp về hợp đồng, thuế, luật chống độc quyền, luật quốc tế, luật dân sự, luật về sở hữu trí tuệ.

Khi đàm phán chính thức về hợp đồng, hai bên nên thảo luận và đề cập đến những vấn đề gồm phạm vi của sự chuyển nhượng, thời hạn và điều khoản gia hạn, những tiêu chí và chỉ tiêu hoạt động, mức phí trả cho công ty cấp giấy phép, vấn đề đảm bảo chất lượng, báo cáo kế toán và kiểm toán, trách nhiệm duy trì và bảo vệ tài sản trí tuệ, cam kết trợ giúp kĩ thuật và các điều khoản liên quan đến vi phạm hợp đồng”.

Kết luận: “Mua quyền kinh doanh” cho bạn nhiều cái lợi nhưng cũng gặp phải không ít khó khăn khi muốn thể hiện mình, kinh doanh độc lập … Nói chung cái gì phụ thuộc người khác ắt hẳn phải có những hạn chế và bị động nhất định. Nếu bạn là người có bản lĩnh nên chọn một hướng đi cho riêng mình.

3. Điều kiện cần và đủ:

+ Bạn phải có một số vốn, năng lực, phẩm chất đủ để theo đuổi mô hình mà mình sẽ kinh doanh.

4. Khó khăn và thuận lợi:  

Kinh doanh bất cứ lĩnh vực nào cũng có khó khăn và thuận lợi, nếu như bạn cảm thấy mình không thể vượt qua những khó khăn liệt kê dưới đây thì tốt nhất không nên chọn thực hiện ý tưởng này. Sau đây là một số khó khăn và thuận lợi điển hình khi bạn quyết định theo đuổi ý tưởng này:

Khó khăn:

+ Bạn sẽ không thể hiện được “cái tôi” của mình khi phụ thuộc người khác. Khi muốn kinh doanh độc lập bạn phải bỏ những gì bạn đang theo đuổi.

+ Bạn phải trả cho người nhượng quyền một số phí.

+ Khi hệ thống gặp rủi ro thì sự nghiệp của bạn cũng bị ảnh hưởng.

Thuận lợi:    

+ Đây là một ý tưởng kinh doanh giúp bạn hạn chế rủi ro (hạn chế chứ không phải không có rủi ro, hai khái niệm này hoàn toàn khác nhau).

+ Được sử dụng thương hiệu, tận dụng nguồn lực của bên nhượng quyền.

+ Được mua nguyên liệu, sản phẩm với giá ưu đãi.

5. Cách thức chuẩn bị và thực hiện:

Liên hệ Chat Master Club qua địa chỉ E-mail bên dưới để được hướng dẫn cụ thể:

chatmasterclub@yahoo.com

6. Duy trì và phát triển:

Liên hệ Chat Master Club qua địa chỉ E-mail bên dưới để được hướng dẫn cụ thể:

chatmasterclub@yahoo.com

 

Chat Master Club

23/11/2012

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s

%d bloggers like this: